Vì sao NASA chưa đưa con người quay lại Mặt Trăng sau gần 50 năm?

Mặt trăng vẫn luôn còn rất nhiều bí ẩn, nhưng vì sao con người lại dừng lại?

Ngày 21/7/1969, phi hành gia Neil Amstrong từ tàu vũ trụ Apollo 11 đặt những bước chân đầu tiên lên Mặt trăng, mở ra kỷ nguyên chinh phục không gian vũ trụ của loài người. Ông cùng với Buzz Aldrin là những người đầu tiên trên thế giới đặt chân lên “cung trăng”.

Đến ngày 7/12/1972, tàu vũ trụ Apollo 17 mang theo 3 phi hành gia Eugene Cernan, Ronald Evans và Harrison Schmitt là những người cuối cùng đặt chân lên vmặt trăng. Đây cũng là chuyến bay kết thúc chương trình Apollo của Mỹ. Công nghệ hàng không vũ trụ ngày nay hiện đại hơn nhiều so với 47 năm trước, vậy tại sao không một quốc gia nào khác ngoài Mỹ đưa con người lên Mặt trăng?

Hình ảnh lịch sử của nhiệm vụ Apollo 11 năm 1969. Ảnh: NASA.

Rào cản tài chính

Tài chính là một trong những rào cản lớn nhất đối với ý định chinh phục không gian vũ trụ của mọi quốc gia. Theo báo cáo mà Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) trình lên Quốc hội vào năm 1973, tổng chi phí cho chương trình Apollo kéo dài từ đầu những năm 1960 đến khi kết thúc vào năm 1972 lên đến 25,4 tỷ USD (quy đổi theo tỷ giá vào năm 2005 là 170 tỷ USD).

Như vậy, tính trung bình 17 chuyến bay của chương Apollo theo tỷ giá năm 2005 lên đến 10 tỷ USD cho mỗi lần phóng. Số tiền cho mỗi lần đưa tàu Apollo lên không gian lên tới 9,01 tỷ USD – cao hơn cả GDP của Uganda vào năm 2005, theo số liệu của Ngân hàng Thế giới.

Hình ảnh lịch sử của nhiệm vụ Apollo 11 năm 1969. Ảnh: NASA.

Ngay cả với quốc gia có nền kinh tế số một thế giới như Mỹ cũng phải kết thúc chương trình chinh phục Mặt trăng vì chi phí quá lớn. Dù công nghệ hàng không vũ trụ đã tiến bộ vượt bậc, tài chính tiếp tục là thách thức to lớn với con người trong việc quay trở lại Mặt trăng.

50 năm sau, đống tro tàn của Apollo vẫn là “nỗi ám ảnh” của NASA. Dự án để lại cho NASA áp lực rằng phải tạo ra một ý tưởng khám phá vũ trụ vĩ đại của loài người.

Hàng chục năm qua, các đời tổng thống như George Bush, Barack Obama và giờ là Donald Trump đều đề xuất những ý tưởng lớn như đưa con người lên Mặt Trăng hay Hỏa tinh. Tuy nhiên, tất cả chúng đều gặp phải rào cản lớn: tiền.

Từ khi Apollo kết thúc, NASA chưa bao giờ được cấp ngân sách nhiều như vậy.

Hình ảnh lịch sử của nhiệm vụ Apollo 11 năm 1969. Ảnh: NASA.

“Hiện tại, chúng ta có cấu trúc của Apollo, nhưng không có một cơn khủng hoảng quốc gia (kiểu cuộc chạy đua Mỹ – Liên Xô) nào. NASA không thể thuê nhiều người như trước vì họ không có tiền”, Jim Muncy, nhà sáng lập cơ quan tư vấn chính sách không gian PoliSpace, nhận định.

Hiện tại, nếu NASA cần tiền để đưa con người lên không gian, chính phủ sẽ phải cắt giảm ngân sách cho các nghiên cứu khoa học khác, như khoa học hành tinh, Trái Đất, vật lý thiên văn, giáo dục…

Một cơ sở sản xuất của NASA. Ảnh: The Verge.

Thiếu mục đích rõ ràng

Không phải ngẫu nhiên mà Washington chi một khoản tiền lớn cho chương trình Apollo. Mỹ triển khai chương trình chinh phục không gian vũ trụ nằm trong giai đoạn Chiến tranh Lạnh gay cấn giữa hai siêu cường Mỹ và Liên Xô. Tháng 10/1957, Moscow phóng thành công vệ tinh nhân tạo đầu tiên của loài người lên không gian.

 

Theo Liên đoàn Các nhà khoa học Mỹ (FAS), sự kiện này đã tạo nên cơn hoảng loạn ở nước Mỹ. Giới quân sự Mỹ nhận thấy loại tên lửa đưa vệ tinh Sputnik lên quỹ đạo có thể mang đầu đa.n ha.t nhân đến mọi nơi trên thế giới.

Washington quyết định đầu tư mạnh cho chương trình không gian vũ trụ nhằm vượt Liên Xô, khẳng định sức mạnh công nghệ số một thế giới của Mỹ. Nhưng khi Neil Amstrong bước chân lên Mặt trăng, người Mỹ nhận thấy rằng, chương trình tiêu tốn hàng chục tỷ USD không giúp Washington nhiều trong việc tạo ra lợi thế áp đảo so với Liên Xô, vì Moscow phát triển chương trình không gian của họ theo chiều hướng khác.

Chương trình Apollo là nỗ lực nhằm khẳng định sức mạnh của Mỹ so với Liên Xô

Sau thành công của Apollo 11, các chuyến bay tới Mặt trăng trở nên nhàm chán bởi chúng không đem lại lợi ích cụ thể nào cho Mỹ. Năm 1972, Tổng thống Richard Nixon đã quyết định kết thúc chương trình Apollo vì không còn cần thiết.

Trên thực tế, chương trình Apollo đem lại nhiều lợi ích về mặt khoa học cũng như tạo ra bước đột phá về công nghệ điện tử ứng dụng trong hàng không vũ trụ. Những thành tựu từ chương trình đã được ứng dụng rộng rãi trong ngành hàng không vũ trụ thế giới.

Do đó, việc một quốc gia nào đó muốn đặt chân lên Mặt trăng để nghiên cứu khoa học hay khẳng định sức mạnh là điều không còn cần thiết, bởi họ có thể ứng dụng các thành tựu công nghệ từ dự án Apollo. Mặt khác, bối cảnh thế giới đã thay đổi nhiều, Chiến tranh Lạnh kết thúc, cuộc chạy đua công nghệ giữa hai siêu cường không còn.

Bên cạnh đó, công nghệ không gian vũ trụ đã tiến bộ vượt bậc. Con người muốn chinh phục những khu vực xa xôi của vũ trụ hơn trở lại Mặt trăng.

Những thách thức không chỉ nằm ở kinh phí

Kinh phí và sự phản đối của các chính trị gia không phải là lý do duy nhất khiên con người chưa thể quay lại Mặt trăng. Trên thực tế, vệ tinh này là có thể trở thành một nơi rất nguy hiểm để tiếp cận mà chúng ta không được phép đánh giá thấp nó.

Đầu tiên, bề mặt của Mặt trăng có rất nhiều miệng núi lửa và đất gập ghềnh, gây nguy hiểm cho việc hạn cánh. Như nhiệm vụ năm 1969, chính phủ Mỹ đã phải đầu tư số tiền trị giá hàng tỷ USD vào ngày nay chỉ để phát triển một vệ tinh cho phép tái lập bản đồ Mặt trăng, nhằm đảm bảo an toàn cho tàu Apollo hạ cánh.

Một mối lo còn lớn hơn thế, đó là cái gọi là “bụi Mặt trăng” – moon dust. Theo Madhu Thangavelu – một kỹ sư hàng không tại ĐH Nam California, thì bề mặt của vệ tinh này có chứa “một lớp bụi mịn, có thể dày tới hàng chục centimet. Chúng được tích điện rất mạnh do tiếp xúc với gió Mặt trời, nên có thể bám vào các thiết bị và ăn mòn chúng rất nhanh.”

Ngoài ra, tai nạn cũng là một rào cản với nỗ lực quay trở lại Mặt trăng. Con người đã làm chủ công nghệ chinh phục không gian vũ trụ, nhưng tai nạn vẫn là nỗi ám ảnh trong mỗi lần phóng tên lửa đẩy lên quỹ đạo.

Theo AP, cuộc thử nghiệm đầu tiên của tàu vũ trụ Apollo 1 vào 27/1/1967 đã thất bại khiến toàn bộ 3 phi hành gia ra đi. Vụ tai nạn tàu con thoi Challenger vào tháng 1/1986 khiến 7 thành viên phi hành đoàn đều ra đi trở thành nỗi ám ảnh với nỗ lực chinh phục không gian của con người.

Các phương tiện chinh phục không gian như tàu vũ trụ, tên lửa đẩy đòi hỏi quy trình chế tạo và tiêu chuẩn kỹ thuật rất cao. Một sai sót nhỏ có thể dẫn đến tổn thất về người và tiêu tốn hàng trăm triệu USD.

Tương lai được trao vào tay… các tỷ phú yêu vũ trụ

“Chúng ta có một thế hệ tỷ phú cực kỳ đam mê vũ trụ, và điều này thật tuyệt” – phi hành gia Jeffrey Hoffman cho biết.

“Tất cả các bước đột phá trong 10 năm qua sẽ không thể thành thực nếu chúng tôi chỉ có một mình.”

Rất nhiều phi hành gia ao ước quay trở lại Mặt trăng, và ao ước này cũng đúng với dự định của Bezos. Nhà tỷ phú muốn cùng Blue Origin xây dựng trạm không gian đầu tiên trên Mặt trăng, với hệ thống tên lửa New Glenn mới phát triển. “Chúng ta sẽ mang mọi ngành công nghiệp nặng ra khỏi Trái đất, để hành tinh xanh chỉ là nơi ở với các ngành công nghiệp nhẹ nhàng hơn.” – Bezos chia sẻ tham vọng của mình vào tháng 4/2018.

Musk thì đã có những bước đột phá trong công nghệ phát triển tên lửa. Hệ thống tên lửa Big Falcon đã tạo ra một tương lai giảm thiểu mọi chi phi khi di chuyển đến Mặt trăng, vì đó là tên lửa có thể tái sử dụng.

“Giấc mơ của tôi là biến Mặt trăng trở thành một vùng kinh tế quan trọng với Trái đất.” Hoffman chia sẻ. “Có thể một ngày nào đó.”

Nhìn chung, giới chuyên gia chẳng nghi ngờ gì việc chúng ta sẽ sớm quay lại Mặt trăng. Vấn đề là khi nào thôi.

Comments are closed.